Saturday, July 2, 2016

പകയുടെ കിരാത യാമങ്ങൾ

****************************************************************************
മഹാഭാരത യുദ്ധം 18-ആം നാൾ. ദ്വൈപായന തടാകത്തിന്റെ കരയിൽ ഭീമനുമായ ദ്വന്ദ യുദ്ധത്തിൽ ഇരു തുടകളും തകർന്നു മൃതപ്രായനായി കിടക്കുന്ന ദുര്യോധനൻ... മരണം പടി വാതിൽക്കൽ എത്തി നിൽക്കുമ്പോഴും ആ മനസ്സിൽ പക ജ്വലിച്ചു നിന്നു...

****************************************************************************
തട്ടിലേക്ക് കയറി വരുന്ന യമ രാജൻ. കറുത്ത വേഷം. മുഖത്ത് ചുമന്ന നിറം. കഴുത്തിൽ ഒരു കുരുക്ക് ഇട്ടിട്ടുണ്ട്.

തട്ടിൽ കയറി, ഓരോ സ്ഥലത്ത് പോയി എന്തോ തിരയുന്നു. പെട്ടെന്ന് ഒരു ഞരക്കം കേൾക്കുന്നു. അത് ശ്രദ്ധിച്ച് ആ സ്ഥലത്തേക്ക് പോയി നോക്കുന്നു. എന്തോ കണ്ടെത്തിയ തരത്തിൽ മുഖത്ത് തൃപ്തി. അങ്ങോട്ടും ഇങ്ങോട്ടും നോക്കി എന്തോ വലിച്ചെടുക്കാൻ തയ്യാറെടുക്കുന്നു.

ദുര്യോധനനെ വലിച്ചു പുറത്തേക്കെടുക്കുന്ന യമൻ. ആയാസത്തോടെയാണ് അത് ചെയുന്നത്. ഇരു തുടകളും തകർന്ന് ദുര്യോധനൻ. വലിച്ചു നീക്കുമ്പോൾ പെട്ടെന്ന് വേദന കൊണ്ടുണരുന്ന ദുര്യോധനൻ. ആരാണ് തന്നെ വലിച്ചു പുറത്തെടുക്കുന്നതെന്നറിയാതെ പരിഭ്രമിച്ചു നോക്കുന്നു...

ദുര്യോ : ആരാണ്? ആരാണ്  നീ ? (വേദന കൊണ്ട് ഞരങ്ങുന്നു)

യമൻ മറുപടി പറയുന്നില്ല. ഭാരം വലിച്ചു കൊണ്ട് വരുന്നതിൻറെ ശ്രമം ആ മുഖത്ത് ഉണ്ട്.

ദുര്യോ : പറയ് , ആരാണ് നീ ?

ഉത്തരമില്ല. കൈകൾ ഉയർത്തി യമനെ പൂണ്ടടക്കം പിടിക്കാൻ ശ്രമിക്കുന്ന ദുര്യോധനൻ. അനായസത്തോടെ തട്ടി മാറ്റി അതിനെ നിർവീര്യമാക്കുന്ന യമൻ.

ആയാസത്തോടെ വലിച്ചു കൊണ്ട് വന്ന് , ഒരു കല്ലിന്മേൽ ചാരി വക്കുന്നു. തല ചാരി പ്രേക്ഷകർക്ക് കാണത്തക്ക വിധമാണ് ദുര്യോധനൻ കിടക്കുന്നത്.

തളർച്ചയോടെ നിൽക്കുന്ന യമ രാജൻ.

ദുര്യോ : (കൂടുതൽ കോപത്തോടെ) ചെവി കേൾക്കില്ലേ മൂഡാ.. ആരാണ് നീ ?

അടുത്ത് കിതപകറ്റാൻ ഇരിക്കുന്ന യമ രാജൻ.

ദുര്യോ : ഞാൻ ആരാണെന്ന് അറിയുമോ നിനക്ക് ? ഞാൻ ദുര്യോധനൻ. ഹസ്തിനപുരിയിലെ രാജാവ്.

അതു കേട്ട് പതുക്കെ ചിരി തുടങ്ങി , അലറി ചിരിക്കുന്ന യമൻ.

യമൻ (ദുര്യോധനനെ അനുകരിച്ച് ആക്ഷേപത്തോടെ ) : ഞാൻ ഹസ്തിനപുരിയിലെ രാജാവു...

വീണ്ടും അലറി ചിരിക്കുന്ന യമൻ. എന്നിട്ട് യമൻ :

എന്നെ മനസ്സിലായില്ലേ രാജന്  ? പതിഞ്ഞ കാലടികളോടെ, എപ്പോഴും നിശബ്ദമായി എല്ലാവരോടും ഒപ്പം നടക്കുന്ന എന്നെ അറിയില്ലേ രാജന്?

ദുര്യോധനൻ : നീ ...നീ ...

യമൻ : (ചാടിയെഴുന്നേറ്റു മുഖം ദുര്യോധനനോട് അടുപ്പിച്ചു) : അതെ ഞാൻ തന്നെ. കണ്ടിട്ടുണ്ടാവും രാജനീ മുഖം അനേകമനേകം കണ്ണുകളിൽ.

ദുര്യോധനന്റെ ഗദ എടുത്ത് വായുവിൽ ഒന്ന് ചുഴറ്റി യമൻ തുടരുന്നു :

ഈ ഗദയാൽ എതിരാളികളെ തച്ചുടക്കുമ്പോൾ, ഭീതി നിറഞ്ഞ അവരുടെകണ്ണുകളിൽ തിരിച്ചറിഞ്ഞിട്ടുണ്ടാവും  രാജൻ എന്നെ ?

(നിർത്തി , ഗദ നിലത്തൂന്നി, ദുര്യോധനന്റെ മുഖത്തേക്ക് മുഖം അടുപ്പിച്ചു ഒരു തരം  സന്തോഷവും ഉന്മാദതോടെയും )

ഇല്ലേ ?  കണ്ടിട്ടില്ലേ ?

നേരെ നിന്ന്, ഗദയാൽ ഒരു കൈ താങ്ങി, മറ്റേ കൈ ഇടുപ്പിൽ വച്ച്, പാദങ്ങൾ എടുത്ത് ദുര്യോധന്റെ നെഞ്ചിൽ വച്ച്  (സഗൌരവം)
"ഞാൻ മരണമാണ് ദുര്യോധനാ , നിന്നെ കൊണ്ട് പോകാൻ വന്നതാണ്...

അലറി ചിരിക്കുന്നു...
ദുര്യോ : ഹ! (യമന്റെ കാല് തട്ടി മാറ്റി തുടരുന്നു) ആര് , യമരാജനൊ ? (ആർത്തു ചിരിക്കുന്നു) എന്നെ കൊണ്ട് പോകാനോ ? എന്റെ അനുവാദമില്ലതെയൊ ? ഞാൻ സുയോധനാണ് യമാ. എന്റെ മരണ സമയം ഞാൻ നിശ്ചയിക്കും.
ദുര്യോധനനൻ  തള്ളി മാറ്റിയ ആഘാതത്തിൽ പിന്നോട്ടു പോകുന്ന യമൻ.

ദുര്യോ പറയുന്നത് കേട്ടു മുഖത്തു ഒരു ചിരി.
ഗദ ഒരു തോളിൽ വച്ചു, മറ്റേ കയ്യാൽ കയറൂരി എടുത്തു കയറിനോട് : സുയോധനൻ എന്നു പേരുള്ള വ്യക്തിയെ അറിയുമോ മരണ കുരുക്കെ ?
കയറിനെ കൊണ്ടു തന്നെ ഇല്ല എന്നു തലയാട്ടുന്നു.
ദുര്യോധനനോട് യമൻ : മരണത്തിനു നിന്നെ അറിയില്ല എന്നു പറയുന്നു.

കുരുക്ക് പെട്ടെന്ന് ദുര്യോയുടെ കഴുത്തിലേക്ക് ഇട്ട് ; ദുര്യോധനൻ എന്ന ഈ നാമവും അതു പേറുന്ന ഈ ശരീരവും ഞാനിവിടെ ഉപേക്ഷിക്കും. നരികൾക്കും , കഴുകന്മാർക്കും, ഒടുക്കം പുഴുക്കൾക്കുമായി. അതിലുപരി നിന്റെ ഈ ശരീരം ആരാധിക്കുന്ന അല്പന്മാർക്കു വേണ്ടി.

കയറൂരി, ഒന്നു നിർത്തി വീണ്ടും : അങ്ങേക്ക് പുലരുവോളം സമയമുണ്ട് രാജൻ. പക്ഷെ അങ്ങയേയും കൊണ്ടേ ഞാൻ പോകൂ...

ദുര്യോ (ഇടയ്ക്കു കയറി..) : സൂര്യോദയത്തിനു ഇനിയും സമയമുണ്ട് രാജൻ. എന്നെ ഒന്ന് പിടിച്ചു ഇരുത്തുമോ രാജൻ?

യമൻ ദുര്യോധനനെ പിടിച്ചു ഇരുത്തുന്നു. അപ്പോൾ ദുര്യോ : അങ്ങ് ധർമ്മാധർമ്മത്തിൽ  വിശ്വസിക്കുന്നുണ്ടോ ?

യമൻ : തീര്ച്ചയായും...

നേരത്തെ ഇരുന്ന കല്ലിന്മേൽ ദുര്യോധനന്റെ പാർശ്വത്തിൽ ഇരിക്കുന്ന യമൻ.

ദുര്യോ : സകല ചരാചരങ്ങളുടെയും അധിപനായ ഈശ്വരനിൽ ?

യമൻ : (പതിയെ ചിരിച്ചു കൊണ്ട് ) : ഉണ്ട് രാജൻ.

ദുര്യോ : രാജനറിയുമോ ? അവരെന്നെ പരാജയപ്പെടുത്തിയത്  നീചയുദ്ധത്തിലൂടെ ആണ്. (സ്വന്തം തുടയിൽ നോക്കി) ഭീമസേനൻ എൻറെ അരയ്ക്കു താഴെ ആക്രമിക്കുകയായിരുന്നു.

ഒന്ന് നിർത്തി ..ഇത്തിരി ദേഷ്യത്തോടെ....

ധർമപുത്രരുടെ അനുജൻ, അതും ഈശ്വരാംശം കുടി കൊള്ളുന്നു എന്നു പറയുന്ന വാസുദേവന്റെ സാനിധ്യത്തിൽ വച്ചു. (അമറുന്നു)

ചതി...കൊടും ചതി...

ആകാശത്തേക്ക് മുഖമുയർത്തി അലറി കൊണ്ട് ദുര്യോ : ഭീമ... നീ ഒരൊത്ത പുരുഷനാണെന്നു ഞാൻ കരുതി. നീ ക്ഷത്രിയനല്ല...  ഒരു ഭീരുവാണ്, ഒരു ഭീരു.

excited ആയതു കൊണ്ട് വേദന വരുന്നത് കടിച്ചമർത്തുന്ന ദുര്യോ. പതുക്കെ ദുര്യോ തോളിൽ കൈ വയ്ക്കുന്ന യമൻ.

ദുര്യോ (യമനെ നോക്കി ) : ചതിയിലൂടെയാവാമെങ്കിൽ അര നാഴിക കൊണ്ട് ഞാൻ അവൻറെ കഥ കഴിച്ചേനെ, അതുമല്ലെങ്കിൽ ആരെ വേണമെങ്കിലും തിരഞ്ഞെടുക്കാമെന്ന വിഡ്ഢിത്തം  യുധിഷ്ടിരൻ പറഞ്ഞപ്പോൾ ഞാൻ ഭീമനെ ഒഴിവാക്കിയേനെ.  ക്ഷത്രിയ ധർമം പാലിച്ചതോ ഞാൻ ചെയ്ത തെറ്റ്, അങ്ങ് പറയണം !

ഒന്ന് നിർത്തി  ദുര്യോ :

ധർമത്തിന്റെയും ഈശ്വരന്റെയും മനുഷ്യാവതാരങ്ങളത്രേ. ഹും ! (ആക്ഷേപത്തോടെ) ഇവരേയോ ഞാൻ ഹസ്തിനപുരിയിൽ വാഴിക്കേണ്ടിയിരുന്നത് ?

ഉച്ചത്തിൽ ശ്വസിച്ചു തല കുനിച്ചിരിക്കുന്ന ദുര്യോ.

ദുര്യോധനൻ കേൾക്കുന്നില്ലെങ്കിലും ആരോടെന്നില്ലാതെ

യമൻ : വിധിയുടെ ഹസ്തങ്ങളെ നിയന്ത്രിക്കാൻ ദേവന്മാർക്ക് പോലും കഴിയാറില്ല ദുര്യോധനാ...

ഒരു നിമിഷത്തെ മൂകത... ദുര്യോധനൻ കൂടുതൽ തളരുന്നു. തല ചാഞ്ഞു മറിഞ്ഞു പോകുന്നു.

പെട്ടെന്ന് ദൂരെ നിന്ന് കേൾക്കുന്ന കുതിര കുളമ്പടികൾ. എഴുനേറ്റു ദൂരെ നോക്കുന്ന യമൻ. പതിയെ കണ്ണ് തുറക്കുന്ന ദുര്യോധനൻ. ഒന്നു കാതോർത്തു കുളമ്പടി ശബ്ദം എന്നു ഉറപ്പു വരുത്തുന്നു. മുഖത്തു ചിരി.

ദുര്യോ : അങ്ങ് പറഞ്ഞത് സത്യം. വിധിയുടെ തീരുമാനങ്ങൾ ഭഗവാനു പോലും അജ്ഞാതം. അല്ലെങ്കിൽഎൻറെ ജീവൻ ഇങ്ങനെ കടിച്ചു തൂങ്ങുമോ? അങ്ങ് കേൾക്കുന്നില്ലേ ആ കുളമ്പടി ശബ്ദം ?  ഇനിയും എന്തൊക്കെയോ ചെയ്തു തീർക്കാൻ ബാക്കിയുണ്ടെന്ന് എൻറെ മനസ്സു പറയുന്നു.

യമൻ : ഞാൻ മാറി നില്ക്കാം രാജൻ.

കുളമ്പടി ശബ്ദം നിലക്കുന്നു. തട്ടിലേക്ക് എന്തോ തിരഞ്ഞു വരുന്ന മൂവർ -  അശ്വത്ഥാമാവ്, കൃപർ, കൃതവർമാവു.

ദുര്യോധനനെ കണ്ടു പെട്ടെന്ന് അവിടേക്ക് പാഞ്ഞടുക്കുന്ന അവർ.

കൃതവർമാവ് ഓടി വന്നു ദുര്യോധനറെ തലയെടുത്ത് സ്വന്തം മടിയിൽ വക്കുന്നു.

കൃതവർമാവ്  : അങ്ങേന്തിനീ യുദ്ധത്തിനു മുതിർന്നു? പാണ്ഡവർ അവശരാണ്‌ ,  ക്ഷീണിതരും. ഒന്നു കൂടി സംഘടിച്ചു വന്നു നമുക്കവരെ  നേരിടാമായിരുന്നില്ലേ ?

കൃപർ ദുര്യോധനറെ അടുത്ത് മുട്ട് കുത്തി ഇരിക്കുന്നു. അശ്വത്ഥാമാവ് ഇരിക്കുന്നില്ല. body language ഇൽ നിന്ന് മനസ്സിലാക്കാം അദ്ദേഹം ദേഷ്യത്തിലാണ്.

കൃപർ : അങ്ങയുടെ ഈ അവസ്ഥ കണ്ടു നില്കാനാവുന്നില്ല രാജൻ. പതിനെട്ടു അക്ഷൌഹിണി പടയുടെ അധിപൻ,  ഇതാ ഇവിടെ വലം കൈയായ ദുശാസനൻ ഇല്ലാതെ , മഹാരഥനായ  കർണൻ ഇല്ലാതെ... ഈ അവസ്ഥ വന്നുവല്ലോ രാജന്

മുഖം കൈ കൊണ്ട് മറച്ച് ഇരിക്കുന്ന കൃപർ.

ദുര്യോ (കൃപരുടെ കൈ പിടിച്ച് ):  ആചാര്യരെ .. വിധിയെ ആർക്കു തോല്പ്പിക്കാൻ ആവും ? ജനിച്ചാൽ ഒരിക്കൽ മരിക്കുക തന്നെ വേണം. ക്ഷത്രിയനു രണ ഭൂമിയല്ലാതെ മറ്റേതു മരണമാണ് അഭികാമ്യം ?

കൃതവർമാവിനെ നോക്കി : കൃതവർമാവേ.. യുദ്ധമാണ് ക്ഷത്രിയന്റെ ധർമം. ക്ഷത്രിയനെ പോലെ ജീവിച്ചു, ക്ഷത്രിയനെ പോലെ മരിക്കുന്നു.

അശ്വത്ഥാമാവ് : എന്റെ മഹാരാജാവിനെ കൊടും ചതിയിലൂടെ നിഷ്ഠഠൂരമായാണ് അവർ ഈ അവസ്ഥയിലാക്കിയത്. ഇത് പൊറുക്കാവുന്നതല്ല... (പിറു പിറുക്കുന്നു)  ഇത് പൊറുക്കാവുന്നതല്ല.

സ്വന്തം മുഷ്ടി ചുരുട്ടി, മുക്ര ശബ്ദം ഉണ്ടാക്കി , പല്ല് ഞെരിച്ചു കൊണ്ട് ദുര്യോധനനെ വലം വയ്ക്കുന്ന അശ്വത്ഥാമാവ്.
അശ്വത്ഥാമാവ് (വർദ്ധിച്ച ദേഷ്യത്തോടെ ഉച്ചത്തിൽ) : മഹാരാജാവേ, ഇതാ ഇവിടെ വച്ച്, ഈ ബ്രാഹ്മണന്റെ എരിയുന്ന ബോധത്തിന്റെ തീച്ചൂളയിൽ നിന്നു വരുന്ന ഈ വാക്കുകൾകേട്ടു കൊൾക. എന്റെ എല്ലാ പുണ്യ പ്രവർത്തികളെയും സാക്ഷി നിർത്തി , എന്റെ ധർമ്മത്തെയും , അതിൽ നിന്ന്നു ലഭിച്ച എല്ലാ ആദരവുകളെയും സാക്ഷിയാക്കി, ഇത് ശ്രവിക്കാൻ ഇട വന്ന എല്ലാ ചരാചരങ്ങളെയും, അതിന്റെ അധിപനായ സർവേശ്വരനെയും സാക്ഷി നിർത്തി ഞാനിതാ ശപഥം ചെയുന്നു, പാണ്ടവ കുലത്തിനെ മുച്ചൂടും നശിപ്പിച്ച്.. വാസുദേവന്റെ മുൻപിൽ വച്ച് തന്നെ അവരെ കാലപുരിക്കയച്ചിട്ടേ ഞാൻ അടങ്ങൂ, ഇതു സത്യം. ഞാൻ തന്നെ ഈ കൊടും ചതിക്ക് പകരം ചെയ്യും

അശ്വത്ഥാമാവിൻറെ രൗദ്ര ഭാവത്തിൽ ആദ്യം അതിശയവും,  പിന്നീട് അതിയായ സന്തോഷവും കാണിക്കുന്ന മറ്റു മൂവര്.

ക്രിതവർമാവ് (ദുര്യോ യുടെ കൈ കൂട്ടി ചേർത്ത് പിടിച്ചു കൊണ്ട്) : അതെ, ഇതിനു അവർ അനുഭവിക്കണം, ഒരു കാലത്തും മറക്കാനാവാത്ത  ഒരു അനുഭവം !

ദുര്യോ : ആചാര്യ, ആ തടാകത്തിൽ നിന്നു ഒരു കുമ്പിൾ വെള്ളം കൊണ്ട് വന്നാലും.

കൃപര്: ആവട്ടെ, പ്രഭോ !

ഒരു ഇല കുമ്പിളിൽ വെള്ളവുമായി വരുന്ന കൃപർ.

ദുര്യോ : ഞാനിതാ ഇവിടെ വച്ചു ഈ അഭിവന്ദ്യ ബ്രാഹ്മണനും ഗുരുപുത്രനുമായ അശ്വത്ഥാമാവിനെ കൗരവപ്പടയുടെ സർവ്വസൈന്യാധിപനായി വാഴിക്കുന്നു.

 മുട്ടു കുത്തി ഇരിക്കുന്ന അശ്വത്ഥാമാവ്. ഇല കുമ്പിളിൽ നിന്ന് വെള്ളം ഒഴിക്കുന്ന കൃപർ.

അത് കഴിഞ്ഞ്, മെല്ലെ എഴുന്നേൽക്കുന്ന അശ്വത്ഥാമാവ്. ദുര്യോധനന്റെ ശിരസ്സ്‌, മെല്ലെ പാറയിൽ വച്ച്, മറ്റു രണ്ടു പേരോടും ചേരുന്ന കൃതവർമാവ് .

മൂവരും അവരുടെ വാളുകൾ ആകാശത്തേക്ക് ഉയർത്തുന്നു.

കൃപർ : അവസാന യുദ്ധത്തിനുള്ള സമയമായി. ഞങ്ങളെ അനുഗ്രഹിച്ചാലും രാജൻ !

വാളുകൾ ദുര്യോധനന്റെ കാൽക്കൽ വയ്ക്കുന്ന മൂവരും.

ദുര്യോ : -"മരണമാണ്  ഇനി എന്റെ മുന്നിലുള്ള ഒരേയൊരുണ്മ. എന്നിരിക്കിലും, പാണ്ഡവരുടെ മരണ വാർത്ത കേൾക്കാനുള്ള അതിയായ വെമ്പൽ എന്റെയീ ശരീരത്തെ നിശ്ചലമാകാൻ അനുവദിക്കുന്നില്ല. ഈ രാത്രി.. ഈ രാത്രിയിൽ നിങ്ങളെനിക്കതു്‌ സാധിച്ചു തരണം. നരികളേയും, കഴുകന്മാരേയും എതിർത്തു കിഴക്കു സൂര്യൻ ഉദിക്കുന്നതു വരെ ഞാൻ കാക്കും.  പോവിൻ! പോയി ജയിച്ചു വരിൻ. നിങ്ങൾക്കു വിജയാശംസകൾ.

എഴുന്നേറ്റു നടന്നകലുന്ന മൂവരും. കുതിര കുളമ്പടികളുടെ ശബ്ദം. അത് അകന്നു അകന്നു പോകുന്നു. അത് നോക്കി കൊണ്ട് തട്ടിലേക്ക് കയറി വരുന്ന കൃഷ്ണൻ.

കൃഷ്ണൻ : മുറിവുകൾ ഉണങ്ങുന്നില്ലേ ദുര്യോധനാ ?

ദുര്യോധനൻ ആരാണെന്ന് തല തിരിച്ചു നോക്കുന്നു.

ദുര്യോ : അങ്ങോ വാസുദേവാ ? (ഒരു നിമിഷം എടുത്തു കൊണ്ട്...) ചില മുറിവുകൾ അങ്ങനെയാണ്. മൃതദേഹങ്ങളിലും അത് കനലായി കിടക്കും.

കൃഷ്ണൻ : ആ കനലും വഹിച്ചു പോകുന്ന മൂവരെയും ഞാൻ കണ്ടു മഹാരാജാവേ.

ദുര്യോ : പ്രിയപ്പെട്ടവരുടെ സംരക്ഷണം ഒരു വൃതമായി കാണുന്ന അങ്ങു എന്നിട്ടും ഇവിടെ എങ്ങനെ ?

കൃഷ്ണൻ : (ഹൃദ്യമായി ചിരിച്ചു കൊണ്ടു ) : സൃഷ്ടിയും, സ്ഥിതിയും സംഹാരവും എല്ലാം വിധിയോട് കെട്ടു പിണഞ്ഞു കിടക്കുന്നു ദുര്യോധനാ. ആര് ആരെ നിയന്ത്രിക്കുന്നു എന്നത് ചതുരംഗത്തിലെ കരുക്കളായ നമ്മൾ എങ്ങനെ നിശ്ചയിക്കാൻ ?

ദുര്യോ : ആ ചതുരംഗത്തിലെ മഹാരാജാവായിരുന്നു ഞാൻ അച്യുതാ. അങ്ങു രംഗ പ്രവേശം ചെയുന്നത് വരെ. ധർമ പരിപാലനം എന്ന പൊള്ളയായ ഉടക്ക് കൊട്ടി അങ്ങേക്ക് ബാക്കിയുള്ളവരെ പേടിപ്പിക്കാം , ദുര്യോധനനെ ആവില്ല.

കൃഷ്ണൻ : ഞാൻ ചെയ്തതെല്ലാം സമസ്ത ലോകത്തിനും സുഖം ഭവിക്കാനാണ്. അങ്ങയെ ഞാൻ ആവുന്നത്ര ഉപദേശിച്ചു, ക്ഷമിച്ചു സംരക്ഷിക്കാൻ ശ്രമിച്ചു. പക്ഷെ...

ദുര്യോ : കാലി മേച്ചു നടന്നത് കൊണ്ടാകും അങ്ങേക്ക് ക്ഷത്രിയ ധർമത്തെക്കുറിച്ചു ഈ അല്പ ജ്ഞാനം. ഷണ്ഡനായ പാണ്ഡുവിന്റെ പുത്രന്മാരല്ല കൗന്തേയന്മാർ എന്നിരിക്കെ,അവർക്കു ഹസ്തിനപുരം  ഭരിക്കാൻ എന്തവകാശം ആണുള്ളത്?  ഒന്നല്ല, അഞ്ചു പേരൊടൊത്തു ശയിക്കുന്ന ദ്രൌപദി വേശ്യയല്ലെങ്കിൽ പിന്നെയെന്താണ്‌? അങ്ങ് പഠിച്ച ശാസ്ത്രപ്രകാരം അവളൊരു കുലത്തിന്റെ ശാപമോ സ്ത്രീ രത്നമോ? സർവ്വ വേദങ്ങളും, സകല ശാസ്ത്രങ്ങളും അറിവുള്ള അങ്ങ് പറയൂ, ഏതു ധർമ്മത്തിന്റെ അളവുകോലിൽ തിട്ടപ്പെടുത്തുമ്പോഴാണ്‌ ഞാൻ എല്ലാവരും ശപിക്കത്തക്ക വിധം അധർമ്മിയാവുക?

കൃഷ്ണൻ : സ്വന്തം സഹോദരന്മാരായ പാണ്ഡവരെ ഉന്മൂലനം ചെയാനാണ് നീ തുനിഞ്ഞത്. പിറന്നു വീണ നിമിഷം മുതൽ ഈ അവസാന ശ്വാസം വരെയും. എന്തെല്ലാം ഉപജാപങ്ങൾ, കുടില തന്ത്രങ്ങൾ. ബലഹീനരെ - അതെന്തു ബലമോ ആകട്ടെ - ആയുധമോ, ബുദ്ധിയോ , അധികാരമോ ആകട്ടെ - ബലഹീനരെ അടിച്ചമർത്തുമ്പോൾ ഓർക്കുക, ഒരു പരിധി കഴിയുമ്പോൾ അവർ ഏതു മാർഗം സ്വീകരിച്ചും തിരിച്ചടിക്കും. ഇവിടെ നടന്നത് ജയാപജയങ്ങളുടെ യുദ്ധമല്ല, നിലനില്പിന്റേതാണ്; പൊറുതി മുട്ടിയ മനുഷ്യരുടെ നില നിൽപ്പിന്റെ. വീര മൃത്യു നിനക്കു അനുഗ്രഹമാണ് ദുര്യോധനാ...

 (നടന്നു മറയുന്ന കൃഷ്ണൻ)

 തട്ടിലേക്ക് കയറി വരുന്ന യമൻ. കണ്ണടച്ചു കിടക്കുന്ന ദുര്യോധനൻ.

കാൽപ്പെരുമാറ്റം കേട്ടു : അദ്ദേഹം പോയോ ?

 യമൻ : അദ്ദേഹമോ ? അവർ പോയി. വേറെ ആര് ?

 ദുര്യോ : അച്യുതൻ. എന്നെ കാണാൻ വന്നിരുന്നു. വീര മൃത്യു അഭിമാനകരം എന്നു അദ്ദേഹം. മരണം പരാജയപ്പെട്ടായാൽ വീര മൃത്യു പോലും അപമാനകരം എന്നാണ് എന്റെ അഭിപ്രായം, അങ്ങു എന്തു പറയുന്നു.

 യമൻ : ഭഗവാനോ, ഞാൻ കണ്ടില്ലലോ. മാത്രവുമല്ല, ആ മൂവരും പോയി കഴിഞ്ഞു നിമിഷങ്ങളായല്ലേ ഉള്ളൂ ? അതിനിടക്ക് അദ്ദേഹത്തിന് വന്നു പോകാൻ സമയമായില്ലലോ.

 ( നിർത്തി എന്തോ ആലോചിച്ചു ചെറു ചിരിയോടെ...കൈ കൂപ്പി)

 എല്ലാം അവിടുത്തെ മായ !

ദുര്യോ : അങ്ങെന്റെ പത്നി ഭാനുമതിയെ കണ്ടിട്ടുണ്ടോ ?

യമൻ ചിരിയോടെ : ഇപ്പോഴറിയില്ല. പക്ഷെ ഒരിക്കൽ അറിഞ്ഞല്ലേ തീരൂ.

ദുര്യോ : സ്ത്രീ രത്‌നം എന്ന പദത്തിനർഹ അവളാണ്. ഹസ്തിനപുരിയിലെ പട്ടമഹിഷി ആയിരിക്കേണ്ടവൾ. ഹസ്തിനപുരി അവളുടെ മാസ്മരികതയിൽ ജ്വലിച്ചേനെ. വിധിവൈപരീത്യം എന്നലാതെ എന്തു പറയാൻ. സർവ്വ പുത്രന്മാരെയും നഷ്ടപ്പെട്ടു, ഇപ്പോഴിതാ പതിയെയും.

(രോഷത്തോടെ) പകരമാ മൂധേവി ഹസ്തിനപുരിയിലെ മഹാറാണി.

അലറുന്നു

യമനന്തം വിടുന്നു. അരികെ വന്നു ദുര്യോയുടെ പാർശ്വത്തിൽ കിടക്കുന്നു. എന്നിട്ട് : മഹാരാജാവേ, എനിക്കിപ്പോഴും അജ്ഞമാണ് മനുഷ്യരുടെ പല വികാര വിചാരങ്ങളും. അങ്ങയുടെ വിധിയെന്നത് അനേകമനേകം, പുഴു മുതൽ ഗജം വരെയുള്ള ഒട്ടനേകം ചരാചരങ്ങളുടെ കർമവുമായി ബന്ധപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു. ഉദാഹരത്തിനു...

എഴുന്നേറ്റു അങ്ങോട്ടും ഇങ്ങോട്ടും നോക്കി കൈ ചൂണ്ടി കൊണ്ട് : അതാ ആ പൊന്തക്കാട്ടിലെ നരിയെ കണ്ടോ ? അങ്ങയാണതിന്റെ ഭക്ഷണം. ആ വിധി അതിന്റെ കർമ ഫലം ആണോ ? അല്ല. പിന്നെ ? അങ്ങു ഇവിടെ വച്ചു കൊല്ലപ്പെടുന്നത് കൊണ്ടു അതിനീ ഭാഗ്യം സിദ്ധിച്ചു. അങ്ങു ഈ അവസ്ഥയിൽ ആയതിനു കാരണം ആ നരി ആണോ ?  അല്ല , പക്ഷെ ഈ യുദ്ധമാണ്. യുദ്ധത്തിനു കാരണം ആ നരിയാണോ ? അതും അല്ല.  അങ്ങനെ ആലോചിച്ചാൽ , ഒരു വ്യക്തിക്കു സംഭവിക്കുന്ന ഒരു കാര്യങ്ങൾക്കും അയാളല്ല ഹേതു. അപ്പോൾ ഒരാളുടെ വിധിയെ കുറിച്ചു പരിതപിച്ചിട്ടു കാര്യമെന്ത് ?

ദുര്യോ : അതെന്താണ് ആ ശബ്ദം ? അതാ അവിടേക്കു നോക്കൂ. ആകാശത്തെ പ്രകാശ മാനമാക്കുന്ന ആ വെളിച്ചം എന്താണ് ?

യമൻ എഴുന്നേറ്റു ....

യമൻ : അത് പട പാളയങ്ങളിൽ നിന്നാണല്ലോ ?

മുഖം പ്രകാശമാകുന്നു. എന്നിട്ടു : മരണ കിങ്കരന്മാർക്കു ഇന്ന് വിശ്രമമില്ലാത്ത രാത്രിയാണ്.

ദുര്യോ : അതെ , അതെന്റെ പകയാണ് രാജൻ. അവളുടെ ചിരി, ഹാ, പാഞ്ചാലിയുടെ ആ ചിരി രാജൻ. അതിന്റെ ഓർമയിൽ വെന്തുരുകി ഉറങ്ങാതിരുന്ന രാത്രികളിൽ ഞാൻ എരിയിച്ചു തീർത്ത  എണ്ണയാണ് ആ ജ്വലിക്കുന്നത്

യമൻ :സൂര്യോദയത്തിനു ഇനി ഏതാനും നാഴികകൾ മാത്രം. തയാറെടുത്തോളൂ ദുര്യോധനാ.

ദുര്യോ : ആവട്ടെ രാജൻ. തയാറെടുപ്പുകൾ ഒന്നുമില്ല. അവർ മൂവരും വരേണ്ട താമസമേ ഉള്ളൂ...

(കുതിര കുളമ്പടി ശബ്ദം)

ദുര്യോ : അതാ അവർ വരുന്നു.

മൂവരും തട്ടിലേക്ക് കയറി വരുന്നു. ചോര ദേഹമാകെ പറ്റിയിട്ടുണ്ട്. ഊരി പിടിച്ച വാളുമായാണ് വരവ്. വാളിൽ നിന്ന് ഇറ്റു വീഴുന്ന ചോര.

ദുര്യോ (ആവേശത്തോടെ) : എന്തായി, എന്തായി ?

അശ്വ : മഹാകായ, കുരുവംശാധിപാ..ശരീരത്തിൽ നിന്നു ജീവനടർന്നു പോകുന്നതിന്നു മുൻപിതു കേൾക്കുക. പാണ്ഡവപക്ഷത്തിനി കൃഷ്ണനും, സാത്യകിയും, പഞ്ചപാണ്ഡവരും അടക്കം ശേഷിക്കുന്നതു ഏഴു പേർ മാത്രം.

കൃപർ : അതെ. ബാക്കി സകലരേയും ഞങ്ങൾ രാത്രിയുടെ മറവിൽ കൊന്നൊടുക്കി. സർവ പാഞ്ചാലരും, മാത്സ്യരും നമ്മുടെ ഈ വാളുകൾക്കിരയായി കാലപുരിയിലേക്കു യാത്രയായി

കൃത: താണ്ഡവമായിരുന്നു മഹാരാജാവേ, മരണത്തിൻറെ അസുര താണ്ഡവം. കണ്ണിൽ കണ്ടതെല്ലാം വെട്ടി നിരത്തി, പാളയങ്ങളെ അഗ്നിക്ക് ഹോമിച്ചിട്ടാണ് ഞങ്ങൾ അവിടെ നിന്നു മടങ്ങിയത്.

ദുര്യോ (ആർത്തു ചിരിക്കുന്നു) : പറയൂ.. എന്നോട് എല്ലാം വിശദമായി പറയൂ. എന്റെ മരണത്തിന്റെ സ്തുതി ഗീതമായി ഇതു മാറട്ടെ.

അശ്വ: പറയാം. ഇവിടെ നിന്നു ഞങ്ങൾ നേരെ ചെന്നെത്തിയത്, പാളയങ്ങൾക്കു അരികെയുള്ള വനന്തരത്തിലാണ് .വിശ്രമിക്കാനായി ഒരു ആൽമര ചോട്ടിൽ ഞാനിരുന്നു.  ക്ഷീണത്താൽ ഇവർ രണ്ടു പേരും മയക്കത്തിലാണ്ടു.

ഒരു നിമിഷം നിർത്തി അശ്വ : എനിക്കു ഉറങ്ങാൻ കഴിഞ്ഞില്ല. ഒരു തരം ....ഒരു തരം ഭയം എന്നിലൂടെ അരിച്ചിറങ്ങി. ഞാനെന്താണ് ചെയ്യാൻ പോകുന്നതെന്നാലോചിട്ടു ഒരുത്തരവും കിട്ടിയില്ല. മഹാരഥന്മാരായ പാണ്ഡവരെ വെല്ലുക എന്നത് ഏതു സമയത്തും ദുഷ്കരമാണ്. ആത്മഹത്യാ പരമാണ്.

അശ്വ : അങ്ങനെയാണ് എന്തു കൊണ്ടു രാത്രിയുടെ മറവിൽ അവരെ ആക്രമിച്ചു കൂടാ എന്നു ഞാൻ ചിന്തിക്കുന്നത്.

യുദ്ധം ജയിച്ചു മതിമറന്നിരിക്കുന്നവർ തിരിച്ചടിക്കാൻ കെൽപ്പുണ്ടാവില്ല.

കൃതവർമാവ് :ആദ്യം കേട്ടപ്പോൾ എനിക്കു ഇതു ശരിയായി തോന്നിയില്ല.  ഭോജ രാജാവാണ് ഞാൻ .  ഉറങ്ങി കിടക്കുന്ന ശത്രുക്കളെ സംഹരിക്കുന്നത് കടുത്ത അധർമമാണ് എന്നു തോന്നി.

കൃപർ : ഈ ജന്മത്തിലും വരും ജന്മത്തിലും ശാപമായി പിന്തുടരാവുന്ന ഒരു ദുഷ്കർമമായി എനിക്കും തോന്നി.

അശ്വ : അല്ലെന്നായിരുന്നു എന്റെ പക്ഷം. യുദ്ധം ചെയുന്ന ബ്രാഹ്മണൻ ക്ഷത്രിയന് തുല്യം. ഒരു ക്ഷത്രിയനെ സംബന്ധിച്ചിടത്തോളം ശത്രു സംഹാരമാണ് ധർമം. എങ്ങനെയും. അതിനു ധർമാധർമ ചിന്തകൾ വേണ്ടതില്ല.

കൃതവർമാവ് : ഞാനും സമ്മതിക്കുന്നു.ധർമ്മിഷ്ഠരെന്നു പുകൾ പെറ്റ പാണ്ഡവർ എന്താണ് ചെയ്തത് ? നപുംസകത്തെ മുൻനിർത്തി ഭീഷ്മരെ, മായയാൽ ജയദ്രഥനെ , ആയുധം താഴെ വച്ചു പ്രാർത്ഥിക്കാൻ ഇരുന്ന സ്വന്തം ഗുരുവായ ദ്രോണരെ, അതിലുപരി മഹാരഥനും സ്വന്തം ജ്യേഷ്ഠനുമായ കർണ്ണനെ -  അതും നിരായുധനായിരുന്നപ്പോൾ -  , അപ്പോഴൊന്നും ധർമ്മം പാലിച്ചിട്ടില്ലലോ.

കൃപർ : ഞാൻ എന്നിട്ടും എതിർത്തു. കളങ്കരഹിതമായ പ്രയത്‌നവും, ശരിയായ വിധിയുമുണ്ടായാലേ ഉത്തമ ഫലപ്രാപ്തി ഉണ്ടാവൂ. നമ്മൾ ചെയ്യാൻ പോകുന്നത് ഒരു ദുഷ്കർമമാണ്. അതിൽ നിന്നു ഉത്തമ ഫലം ഉണ്ടാവില്ല എന്നായിരുന്നു എന്‍റെ പക്ഷം.

അശ്വ: അമ്മാവന്‍റെ ആ യുക്തിയോടു യോജ്ജിക്കുമ്പോള്‍ തന്നെ,  ഒരു വ്യക്തിക്ക് അവന്റെ സാഹചര്യങ്ങളോടു  പൊരുത്തപ്പെടുന്ന ഒരു തീരുമാനമേ എടുക്കാനാകൂ എന്നായിരുന്നു എന്‍റെ വിശ്വാസം. അത് തെറ്റെന്നു കരുതാനാവില്ല തന്നെ.

നിർത്തി.  കൃപരുടെ മുഖത്തു നോക്കുന്നു. (മുട്ടു കുത്തി ഇരുന്നു കൃപരെ തൊഴുതു കൊണ്ടു)

അശ്വ : അങ്ങനെ എടുത്ത ഒരു തീരുമാനമായിരുന്നു അതും. ഈ അജ്ഞാനിയായ എനിക്ക് മാപ്പ് തരണം അമ്മാവാ.

(ആശ്വ പിടിച്ചു എഴുന്നേല്‍പ്പിക്കുന്ന കൃപര്‍)

ദുര്യോ : അതി വിശിഷ്ടം, ഗുരുപുത്രാ, അതി വിശിഷ്ടം. കൃപാചാര്യനും ക്ഷത്രിയ ധർമത്തെ കുറിച്ചു അധികം ജ്ഞാനമില്ല എന്നു തോന്നുന്നു...

കൃപർ : ശരിയാണ് രാജൻ, ഞാൻ അതുല്യനായ പണ്ഡിതനോ, വാഗ്‌മിയോ അല്ല. പക്ഷെ എല്ലാറ്റിനുമുപരി ഞാൻ എന്റെ അനന്തിരവൻ സ്നേഹിക്കുന്നു. അവനെ രക്ഷിക്കാൻ ഞാൻ ഏതറ്റം വരെയും പോകും.

അശ്വ : അമ്മാവൻ സമ്മതം മൂളി. കരുത്തരായ ഈ രണ്ടു യോദ്ധാക്കൾ എന്നോട് കൂടി ഉണ്ട് അന്ന് അറിഞ്ഞിട്ടും പക്ഷെ എന്റെ ഭീതി മാറിയില്ല. ഞാനറിയാതെ എന്റെ നാവിൽ നിന്നു ശിവ നാമം ഉതിർന്നു വീണു. മഹേശ്വരനെ ധ്യാനിക്കാനായി ഞാൻ ആ ആൽമരചോട്ടിൽ ധ്യാനനിമഗ്നനായി. വിനാഴികകൾ നാഴികകളായി മാറവെ എന്നിൽ രുദ്രചൈതന്യം വന്നു നിറയുന്നതറിഞ്ഞു.

കൃത : ആൽമര ചോട്ടിൽ നിന്നുയിർ കൊണ്ടത് ശിവചൈതന്യം മുറ്റി നിൽക്കുന്ന അശ്വഥാമാവായിരുന്നു. അദ്ദേഹത്തിന്റെ അംഗോപാംഗങ്ങളിൽ  ഗിരീശൻറെ അനുഗ്രഹത്താലെന്ന പോലെ രുദ്ര പ്രഭാവം വിളങ്ങി നിന്നു.

കൃപർ :  ആ ഖഡ്ഗം, നിലാവ് പേടിച്ചൊളിച്ച ഈ രാത്രിയിലും ഏതോ അദൃശ്യ പ്രകാശത്താൽ മിന്നിത്തിളങ്ങി. ഞാനും കൃതവർമാവും ശങ്കകൾ വിട്ടൊഴിഞ്ഞു, ആ ഉഗ്രമൂർത്തിയെ വണങ്ങി.

ഇവിടെ വച്ചു അശ്വ ഭയങ്കരമായി excited ആവുന്നു.

അശ്വ : ഇരുവരെയും കവാടത്തിൽ നിർത്തി ഞാൻ പാളയത്തിനകത്തേക്കു കയറി. ശിവനും യമനും എന്റെ ഓരോ അണുക്കളിലും നിറഞ്ഞു നിന്ന് മരണത്തെ പ്രഘോഷിച്ചു.

(പെട്ടെന്ന് ശാന്തനായി ) ആദ്യം ഞാൻ തേടിയത് ഒരേ ഒരു താവളം മാത്രം. നികൃഷ്ഠനായ ദൃഷ്ടധ്യുമന്റെ. അധികം തിരയേണ്ടി വന്നില്ല, ഏറ്റവും അലങ്കരിച്ചിരുന്നത് അവന്റെ പാളയമായിരുന്നു.

(വാളൂരി പിടിച്ചു രോഷത്തോടെ)

അവനവിടെ പട ജയിച്ച അഹങ്കാരത്തോടെ നിദ്രയിൽ പൂണ്ടു കിടക്കുന്നു. അരണ്ട വെളിച്ചത്തിൽ അവന്റെ ആ മുഖം കണ്ടപ്പോൾ എനിക്കു എന്റെ അച്ഛനെ ഓര്മ വന്നു. ഈ നട്ടെലില്ലാത്ത അണു  ആരാധ്യനായ അദ്ദേഹത്തിന്റെ തല കൊയ്തെടുത്തതോർത്തപ്പോൾ എനിക്കു അരിശം അടക്കാനായില്ല.


(കാലെടുത്തു മുന്നിലോട്ടു വച്ചു )

അശ്വ : പാദത്താൽ അവന്റെ തൊണ്ടക്കുഴിയിൽ അമർത്തി, തള്ളി വന്ന നെഞ്ചിൻ കൂടു ഉപ്പൂറ്റിയാൽ ചവിട്ടി താഴ്ത്തി. പൂണ്ട നിദ്രയിൽ കിടന്ന അവൻ ഈ ആക്രമണം പ്രതീക്ഷിച്ചില്ല. ഞെട്ടി ഉണർന്നു കണ്ണു മിഴിച്ചു അവൻ എന്നെ നോക്കി.

നിർത്തി തിരിഞ്ഞു ബാക്കിയുള്ളവരോട്


അശ്വ : ആ മൃഗത്തിന്റെ അപേക്ഷ ഒരു ആയുധത്താൽ അവനെ കൊല്ലണമെന്നായിരുന്നു. അവൻ, എന്റെ പിതാവിന്റെ തലയറുത്തവൻ ഒരു സ്വർഗ്ഗവും അർഹിക്കുന്നില്ല.  ചവിട്ടിയമർത്തിയ ആ കാലുകൾ കൊണ്ടു തന്നെ, അവന്റെ തൊണ്ടയിൽ ഞാൻ ആഞ്ഞാഞ്ഞാമർത്തി. കണ്ണു തള്ളി, ശ്വാസം കിട്ടാതെ അവൻ നരകിച്ചപ്പോൾ .. മരണദേവനാണ് ഞാൻ എന്നു എനിക്കു തോന്നി. ഒരു രാത്രിയിലേക്ക് കടം കിട്ടിയ യമ ധർമ്മം വേഷം !

(കാലമർത്തി ചവിട്ടി ആ മരണം പൂർത്തിയാക്കുന്ന അശ്വ )

പിന്നെ പാളയങ്ങളിൽ നിന്നു പാളയങ്ങളിലേക്കു മരണം വിതച്ചു മുന്നേറുന്ന ഒരു കൊടുങ്കാറ്റായി ഞാൻ.

സുതസോമന്റെ കൈ വിച്ഛേദിച്ചു നാഭിയിൽ പ്രഹരിച്ചു കൊന്നപ്പോൾ, പിന്നിലൂടെ വന്ന ശതാനികന്റെ വെട്ടിനു തടയിട്ടു,തലയറത്തു തള്ളി. ശ്രുതകർമ്മാവിനെ മുഖമടച്ചു വെട്ടി നുറുക്കിയും ശിഖണ്ഡി എന്ന നപുംസകത്തെ അരക്കു താഴെ വച്ചു രണ്ടായി പകുത്തും ഞാൻ കാലപുരിയിക്കയച്ചു.

facing the  stage ...

പിന്നെയും എത്ര എത്ര പേർ. ദ്രുപദന്റെ എല്ലാ പുത്രന്മാരും, പൗത്രന്മാരും, വിരാടരെ, മാത്സ്യരെ അങ്ങനെ എത്ര എത്ര കുലങ്ങൾ ഇന്ന് എന്റെ വാളിനിരയായി നാമാവശേഷമായി.

ശാന്തമായി കണ്ണടച്ചു പ്രാർത്ഥന പോലെ : എല്ലാം മഹാദേവന്റെ തുണ...

(വാളു ഉയർത്തി പിടിച്ചു)

കണ്ടുവോ ചോര വാർന്നു വീണു എന്റെയീ ഖഡ്ഗം കൈയ്യിനോട് ഒട്ടി ചേർന്നതു പോലെ....

കൃത : പാളയത്തെ അഗ്നിക്കിരയാക്കാമെന്നത് നമ്മുടെ തീരുമാനമായിരുന്നു. തീ ജ്വാലയിൽ  നിന്നു രക്ഷപെട്ടു ഓടി വരുന്നവർക്ക് വാൾതലയുടെ മൂർച്ചയാൽ സ്വീകരണം ! (ചിരിക്കുന്നു)


കൃപർ : (പതുക്കെ ചിരിച്ചു കൊണ്ടു ) : അതിൽ നിന്നും രക്ഷപെടുന്നവർക്കു അസ്ത്ര മുനയുടെ ആലിംഗനം...


മൂവരും ചിരിക്കുന്നു...


ചിരിക്കുന്ന ദുര്യോധനൻ. ചിരിച്ചു തുടങ്ങി ചുമയിൽ അവസാനിക്കുന്നു. യമൻ ദുര്യോധനന്റെ തലക്കൽ ഇരിക്കുന്നുണ്ട്.

യമൻ : സമയമെടുത്തു ദുര്യോധനാ, നമുക്ക് പോകാം.

ദുര്യോ : നന്ദി ഗുരുപുത്രാ, നന്ദി. ഭീഷ്മരും , കർണ്ണനും, എന്റെ ഗുരുവും എനിക്കു നേടി തരാത്തതു എനിക്കു  നിങ്ങൾ ഒരു രാത്രിയിൽ നേടി തന്നു. ഞാൻ നിങ്ങളോട് കടപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു.രാത്രി മുഴുവൻ ഈ വാർത്ത കേൾക്കാനായി ഞാൻ മരണത്തോട് മല്ലടിക്കുകയായിരുന്നു. അവനെ ഒരു കയ്യകലെ മാറ്റി നിർത്തി ഞാൻ നിങ്ങൾക്കായി കാക്കുകയായിരുന്നു. പാണ്ഡവന്മാരുടെ മരണ വാർത്ത കേൾക്കാൻ ഞാൻ ആശിച്ചുവെങ്കിലും ഇതും എനിക്കു ശുഭ വാർത്ത തന്നെ. ഇനി എനിക്കു സമാധാനമായി മരിക്കാം.  ഇത്ര ആത്മനിർവൃതിയുടെ മരണം തന്ന നിങ്ങൾക്കു നന്ദി. ഞാനിതാ വിട പറയുന്നു. നമുക്കു സ്വർഗത്തിൽ വീണ്ടും കാണാം. നമോവാകം.

യമൻ പതുക്കെ, തൻറെ കൈ ദുര്യോധനെ കഴുത്തിനു ചുറ്റും പൂട്ടുന്നു. കൈകൾ പൊങ്ങുന്നു. കാലുകൾ സ്‌ട്രെച്ചഡ് ആവുന്നു. ദുര്യോധനൻ നിശ്ചലമാവുന്നു.

മൂവരും, തന്റെ വാളുകൾ ആ കാൽക്കൽ വച്ചു വണങ്ങുന്നു.

മരിച്ച ദുര്യോധനന്റെ നെഞ്ചിനു മീതെ ഉഴിയുന്ന യമൻ. യമന്റെ കൈക്കുടന്നയിൽ ഒരു ചെറു വെളിച്ചം. അതു സൂക്ഷമതയോടെ ഒരു കുടത്തിലാക്കുന്ന യമൻ. പതുക്കെ എഴുന്നേറ്റു  ആ കുടവുമായി പോകുന്ന യമൻ.